Heggenmussen
Met
snoeivormen van buxus moet je geduld hebben. Het kost jaren om tot een mooi
dicht geheel te komen. Dit voorjaar was het eindelijk zover, in mijn
achtertuin. Ik snoeide het blok strak langs een houten mal en voilá: nog niet
eerder stond mijn geschoren buxus er zó mooi bij. Maar niet voor lang. Aan de
oppervlakte verscheen een bruine vlek: het blad van één van de struikjes was
verdord en viel af. Ook het blad van de mansoren, Asarum europaeum, in de buurt
van deze buxusstruik, kreeg gele vlekken en bleef achter in groei.
 |
| Kat in de buxus! |
Omdat er in
het verleden wel eens katten ‘huisden’ in dit buxusblok schreef ik het ongemak
toe aan kattenplas. Het dode struikje haalde ik eruit, in de veronderstelling
dat de omringende buxus het gat wel zou opvullen. Maar het pakte anders uit:
ook andere struikjes vertoonden dezelfde symptomen. In het septembernummer van
‘Tuin&Co’ wordt aandacht besteed aan geschikte vervangers voor buxus.
Daarnaast worden ook tips gegeven ter voorkoming en bestrijding van de
schimmelziekte, die onze buxusplanten bedreigt. Boosdoeners zijn de schimmels
‘Cylindrocladium buxicola’ en ‘Volutella buxi’. Het middel ‘Twist plus spray’
van Bayer zou helpen. Werkzame stof: tebuconazool en trifloxystrobin. Dat
klinkt mij niet lekker in de oren, dus daar wil ik meer van weten.
 |
| Toen alles nog gewoon leek ... |
Trifloxystrobin
is moeilijk te achterhalen, voor een leek. Naast de bestrijding van schimmels schijnt
het ook de stressbestendigheid van gewassen, waaronder granen, te bevorderen in
tijden van droogte of hitte. Van tebuconazool vermeldt Wikipedia dat de
Europese Unie deze stof niet beschouwt als kankerverwekkend, in tegenstelling
tot het Amerikaanse EPA, belast met de bescherming van volksgezondheid en
milieu, dat tebuconazool kwalificeert als ‘mogelijk kankerverwekkend’. Wél
heeft de Europese Unie tebuconazool ingedeeld als ‘... mogelijk gevaarlijk voor
de beschadiging van het ongeboren kind.’
In
het artikel van ‘Tuin&Co’ wordt aangeraden ‘Twist plus spray’ van maart tot
en met oktober elke veertien dagen te gebruiken. Voor meer informatie wordt
verwezen naar www.bayergarden.nl. En daar staat
heel iets anders: om resistentie te voorkomen mag het middel maximaal drie keer
per seizoen worden toegepast en moet de behandeling om de 10 tot 21 dagen
herhaald worden. Verder vindt Bayer dat dit kan van april tot en met september,
met een optimale toepassing van mei tot en met augustus. Die laatste periode
telt 123 dagen. Bij herhaling om de 10 dagen zijn dat 12 toepassingen; bij
herhaling om de 21 dagen ook altijd nog 5 toepassingen. Hoezo resistentie
voorkomen?
Bovendien
is dat behandelen in de praktijk nog niet zo eenvoudig: het blad moet aan beide
kanten bespoten worden tot een dun laagje zichtbaar is en daarbij moet
voorkomen worden dat de spuitvloeistof van het blad afdruipt. Ik ben best wel
handig, maar buxusblaadjes ook nog aan de onderkant besproeien en daarbij niet
mogen knoeien, dat wordt niks.
 |
| Een treurige aanblik |
 |
| De aantasting moet zo snel mogelijk verwijderd worden |
In
Gardeners’ World, BBC 2, vrijdag 31 augustus jl., bleek ook de buxus van
presentator Monty Don geïnfecteerd te zijn. Al sinds een aantal jaren doet het
verschijnsel zich voor in heel Europa, maar in Engeland het langst. Monty Don
zoekt de oplossing in het op den duur vervangen van de aangetaste buxus door
een meer resistente soort: bijvoorbeeld buxus sempervirens ‘Handsworthiensis’.
Deze robuuste soort heeft dikker blad en kan wel tweeënhalve meter hoog worden.
De takken van de ‘Handsworthiensis’ groeien mooi recht omhoog en dat levert
prima stekmateriaal. Kost wel veel tijd. Maar ook Monty Don heeft geen andere oplossing
voor dit schimmelprobleem dan vervanging.
 |
Aanklikken voor vergroting-
dan zijn ook de zwarte streepjes te zien |
Voor
tuinen en parken die zijn opengesteld voor bezoek vormt de buxusziekte een
gigantisch probleem. In de tuinen van Paleis Het Loo is bij de renovatie
(1980-1984) over een totale lengte van zevenentwintig kilometer buxus
aangeplant, afkomstig uit Engeland. In 2008 ontstonden problemen door
aantasting met de buxusschimmel. Spuiten met een bestrijdingsmiddel werkte
weliswaar vertragend, maar is duur en arbeidsintensief. En uiteindelijk
overleven de planten niet. Men besloot tot een proef met hulst: Ilex crenata.
Ook werden andere buxusvariëteiten uitgeprobeerd. Na vier jaar is de knoop
doorgehakt: dit najaar wordt begonnen met het vervangen van de buxus door
Japanse hulst, Ilex crenata. Zevenentwintig kilometer lang.
In
onze eigen tuinen gaat het niet om kilometers, maar het aantal meters kan al
gauw oplopen: buxus is populair. Na twee opeenvolgende vochtige zomers heeft de
ziekte zich flink kunnen uitbreiden: de sporen worden verspreid door wind en
regendruppels. Bovendien kunnen de schimmels op het blad overwinteren.
Aantasting
door de schimmel ‘Cylindrocladium buxicola’ is te herkennen aan donkerbruine
vlekken met een bleek centrum op het blad en zwarte streepjes op de takken.
Behandeling: direct verwijderen om verdere aantasting te voorkomen.
De
schimmel ‘Volutella buxi’ is aan te tonen door een aangetast takje vochtig te
maken en in een gesloten plastic zak bij kamertemperatuur te bewaren. Wanneer
na twee tot drie dagen roze puntjes te zien zijn op de onderzijde van het blad,
is er sprake van ‘Volutella buxi’. Meestal worden beide schimmels aangetroffen.
Voer de aangetaste planten af in de grijze container en níet in de
GFT-container of de compostbak! Ontsmet de snoeischaar zorgvuldig met dettol of
verdund bleekmiddel.
Toch
buxus in de tuin? Plant de nieuwe
aanwinsten niet te beschut of dicht op elkaar, zodat de blaadjes kunnen drogen
in de wind, en liefst in halfschaduw. Zware vochtige grond is ook niet goed:
meng er zand door. Bemest de planten twee maal per jaar; goede voeding is
essentieel. Geef bij droogte op tijd water. En kies stevige soorten, zoals
buxus sempervirens ‘Handsworthiensis’.
Alternatief alternatief: haagjes van herfstasters: de hele zomer groen, fleurig in de herfst, zwart in de winter, slechts één keer snoeien: in het vroege voorjaar en nergens last van!
 |
| Een zorgeloos haagje van asters! |
 |
September 2012
|
